25 мај – Денот на младоста, еден од најголемите празници во Социјалистичка Федеративна Република Југославија
Повозрасните генерации сеуште со носталгија се сеќаваат на 25 мај- Денот на младоста. Овој празник беше поврзан со роденденот на доживотниот претседател на СФРЈ, Јосип Броз Тито (1892-1980) и првите години се одбележуваше само како негов роденден. Во 1957 година на негова иницијатива е прогласен за Ден на младоста.
Главниот симбол на овој празник беше Штафетата на
младоста, која се пренесуваше околу еден и пол месец низ целата територија на
некогашна Југославија и на 25 мај, му се предаваше на Тито на величествен слет,
организиран на Стадионот ЈНА во Белград.
Иако официјално е роден на 4 мај, 25 мај
беше одбележуван како негов роденден. На тој ден пионерите, младинците,
студентите и припадниците на сите родови на војската на СФРЈ учествуваа на
традиционалните слетови, кои се одржуваа на тогашниот стадион на ЈНА.
Штафетата на младоста е воведена во 1945 година, на предлог на младината на Крагуевац, како „Титова штафета“. Во носењето на првата Титова штафета учествуваа 12.500 младинци, кои претрчуваа траса долга 9.000 километри, предавајќи му ги на Тито првите девет штафетни палки и Сината книга со 15.000 потписи од младината на Шумадија. Првите штафети му се предадени во Загреб, а во следните години, се до 1956 година, Тито лично ги примал последните носители на штафетата пред Белиот двор во Белград.
Штафетата
секоја година тргнуваше од различно место и од друга република, секогаш масовно
пречекувана ширум некогашната Југославија.Секоја
година беше различно дизајнирана, а во неа се наоѓаа пораки од младината на
СФРЈ од сите тогашни републики до претседателот.
Тито со краток говор ја преземаше Штафетата истакнувајќи дека носена во
рацете на младинците таа преминала илјадници километри од Триглав до Гевгелија.
Се до смртта на Јосип Броз Тито во 1980 година, штафетата
му се доделувала лично на Стадионот ЈНА во Белград, со пригодна честитка со
желби за добро здравје и долг живот, врачувана од најдобрите младинци и
младинки. Штафетата на младоста во 1980 година, која на денот на смртта на Тито
на 4 мај се најде токму на патот низ Хрватска, го прекина својот пат и е
положена на одарот на претседателот во Собранието на СФРЈ.
Штафетата на
младоста продолжи да постои и по смртта на Тито, станувајќи симбол на љубов и
почит кон неговото дело.
Во 1987 година
последен пат на белградскиот стадион е одржана приредбата по повод Денот на
младоста, а на 26 јануари 1988 година Сојузот на социјалистичката младина на
Југославија го укина слетот, кој беше многу популарен.
25 Мај беше неработен ден и национален празник на
поранешна Југославија. И ден денешен, овој ден буди чувства кај генерациите кои што младоста ја поминале во
тоа време.